Ελληνικά Αγγλικά
Ελληνικά Αγγλικά


Η αποκατάσταση του πύργου Παλατάκι και του κτηρίου «Ν. Γύζης»


Ο πύργος Παλατάκι αποκαταστάθηκε εξωτερικά στην αρχική του μορφή με τη λαξευτή πέτρα και τις πολεμίστρες. (φωτ. Σπ. Παναγιωτόπουλος).

Η έκταση όπου σήμερα βρίσκεται ο πύργος Παλατάκι και το κτήριο «Ν. Γύζης» είναι ιστορικός τόπος, ποτισμένος με το αίμα των Αγωνιστών του ’21 και άρρηκτα συνδεδεμένος με την κορυφαία μορφή του αρχιστράτηγου Γ. Καραϊσκάκη καθώς και του φιλέλληνα αξιωματικού Κάρολου Φαβιέρου.
Στη Μάχη του Χαϊδαρίου αναδείχθηκαν τα δύο μεγάλα προτερήματα της προσωπικότητας του Καραϊσκάκη. Αφενός η στρατηγική ιδιοφυΐα που του επέτρεπε, επικεφαλής των ατάκτων πολεμιστών του, να αντιμετωπίζει και να κατανικά ισχυρούς τακτικούς στρατούς- αφετέρου το ακατάβλητο θάρρος του ηγέτη που εμψύχωνε με το παράδειγμά του τους αγωνιστές και τους χαλύβδωνε μέσα στη φωτιά της μάχης. Πλάι στον Καραϊσκάκη και όλους τους γενναίους οπλαρχηγούς επάξια στέκεται ο φιλέλληνας Γάλλος αξιωματικός Κάρολος Φαβιέρος. Παρά τη διαφορετική στρατιωτική εκπαίδευση και τις εμπειρίες, συντόνισε επιτυχώς τον αγώνα του μ’ αυτόν του Καραϊσκάκη και πιστώνεται σημαντικό μερίδιο της ηρωικής αντίστασης που πρόβαλαν οιΈλληνες στην υπεροπλία του Κιουταχή. Η μνήμη των δύο αγωνιστών τιμάται κάθε χρόνο σε ειδική εκδήλωση για τη Μάχη του Χαϊδαρίου, που οργανώνεται στον αύλειο χώρο του πύργου Παλατάκι από τον Δήμο Χαϊδαρίου. 
Ο ιστορικός αυτός τόπος, όπως προαναφέρθηκε, αναδείχθηκε και αισθητικά το δεύτερο ήμισυ του 19ου αιώνα με την ανέγερση του πύργου Παλατάκι και του νεοκλασικού κτηρίου με τις τοιχογραφίες του Νικόλαου Γύζη αλλά και το χαρακτηριστικό πράσινο στον περιβάλλοντα χώρο. Όμως στη συνέχεια άργησε να υπάρξει η εκδήλωση του αντίστοιχου ενδιαφέροντος για τη διάσωση και την ανάδειξή του. 

 

 

 


To νεοκλασικό κτήριο «Ν. Γύζης» πριν από τις εργασίες αποκατάστασης και διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου.

Μόλις το 1955 έγινε η πρώτη ενέργεια με τον χαρακτηρισμό του περιβάλλοντος χώρου των πέντε στρεμμάτων εντός του οποίου βρίσκεται το Παλατάκι ως κοινόχρηστου χώρου πρασίνου, ενώ τα επόμενα χρόνια μεγάλο μέρος της υπόλοιπης έκτασης οικοπεδοποιήθηκε και οικοδομήθηκε. Ιδιαίτερη ευαισθησία για τη διάσωση του χώρου έδειξαν ο δήμαρχος Δημήτρης Γιαχνής, με πρωτοβουλία του οποίου ο χαρακτηρισμός του ιστορικού τόπου επεκτάθηκε και στην υπόλοιπη έκταση, και εν συνεχεία ο δήμαρχος Δημήτρης Σκαμπάς, ο οποίος προώθησε τη δέσμευση της έκτασης ως κοινόχρηστου χώρου πρασίνου. Στη συνέχεια, επί δημαρχίας Κυριάκου Ντηνιακού, έγινε η απόκτηση του πύργου και του νεοκλασικού, καθώς και η αποκατάσταση και η λειτουργική αξιοποίηση των ιστορικών κτηρίων. Ειδικότερα:
To 1976 ο πύργος Παλατάκι χαρακτηρίστηκε «οίκημα χρήζον ειδικής κρατικής προστασίας» με απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού.

 

 

 

 

 


Για τη διάσωση της έκτασης που καταλαμβάνει σήμερα το νέο δημαρχείο έγινε το 1983 αγώνας του Δήμου και των κατοίκων με κατάληψη του χώρου, διάρκειας 45 ημερών.

To 1979 ο περιβάλλων τον πύργο χώρος κηρύχθηκε «διατηρητέος ιστορικός τόπος». To 1984 έπειτα από αίτημα του Δήμου Χαϊδαρίου πάρθηκε ομόφωνη απόφαση του Νομαρχιακού Συμβουλίου Αττικής για την ανάγκη απόκτησης του χώρου.
To 1985 με την οικονομική συμβολή του EOT και του Υπουργείου Πολιτισμού ο πύργος και ο περιβάλλων χώρος περιήλθαν στην ιδιοκτησία του Δήμου Χαϊδαρίου. Την ίδια χρονιά διαμορφώθηκε και ο περιβάλλων χώρος από τον Δήμο Χαϊδαρίου. Η διαμόρφωση έγινε σύμφωνα με μελέτη του δημοτικού συμβούλου, αρχιτέκτονα Γιάννη Ιγγλέση. To 1987 άρχισαν οι εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης του κτηρίου από τον Δήμο Χαϊδαρίου και το Υπουργείο Πολιτισμού, που ολοκληρώθηκαν το 1993. Παράλληλα το 1993 υλοποιήθηκε η μελέτη εξοπλισμού-επίπλωσης-διακόσμησης του πύργου που είναι έργο του αρχιτέκτονα θεμ. Βαράγκη, και τελικά τον Ιούνιο του 1993 έγιναν τα εγκαίνια του κτηρίου. Σήμερα στο Παλατάκι στεγάζεται η Διοίκηση του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Χαϊδαρίου και παράλληλα χρησιμοποιείται ως εκθεσιακός χώρος και για επίσημες εκδηλώσεις.


Ο αναστηλωμένος νεοκλασικού ρυθμού ξενώνας της έπαυλης Παλατάκι και ο περιβάλλων χώρος (κτήριο «Ν. Γύζη»)


Η είσοδος του κτηρίου (φωτ. Σπ. Παναγιωτόπουλος)


Ο πύργος Παλατάκι αποκαταστάθηκε εξωτερικά στην αρχική του μορφή με τη λαξευτή πέτρα και τις πολεμίστρες. (φωτ. Σπ. Παναγιωτόπουλος).

Η έκταση όπου σήμερα βρίσκεται ο πύργος Παλατάκι και το κτήριο «Ν. Γύζης» είναι ιστορικός τόπος, ποτισμένος με το αίμα των Αγωνιστών του ’21 και άρρηκτα συνδεδεμένος με την κορυφαία μορφή του αρχιστράτηγου Γ. Καραϊσκάκη καθώς και του φιλέλληνα αξιωματικού Κάρολου Φαβιέρου.
Στη Μάχη του Χαϊδαρίου αναδείχθηκαν τα δύο μεγάλα προτερήματα της προσωπικότητας του Καραϊσκάκη. Αφενός η στρατηγική ιδιοφυΐα που του επέτρεπε, επικεφαλής των ατάκτων πολεμιστών του, να αντιμετωπίζει και να κατανικά ισχυρούς τακτικούς στρατούς- αφετέρου το ακατάβλητο θάρρος του ηγέτη που εμψύχωνε με το παράδειγμά του τους αγωνιστές και τους χαλύβδωνε μέσα στη φωτιά της μάχης. Πλάι στον Καραϊσκάκη και όλους τους γενναίους οπλαρχηγούς επάξια στέκεται ο φιλέλληνας Γάλλος αξιωματικός Κάρολος Φαβιέρος. Παρά τη διαφορετική στρατιωτική εκπαίδευση και τις εμπειρίες, συντόνισε επιτυχώς τον αγώνα του μ’ αυτόν του Καραϊσκάκη και πιστώνεται σημαντικό μερίδιο της ηρωικής αντίστασης που πρόβαλαν οιΈλληνες στην υπεροπλία του Κιουταχή. Η μνήμη των δύο αγωνιστών τιμάται κάθε χρόνο σε ειδική εκδήλωση για τη Μάχη του Χαϊδαρίου, που οργανώνεται στον αύλειο χώρο του πύργου Παλατάκι από τον Δήμο Χαϊδαρίου. 
Ο ιστορικός αυτός τόπος, όπως προαναφέρθηκε, αναδείχθηκε και αισθητικά το δεύτερο ήμισυ του 19ου αιώνα με την ανέγερση του πύργου Παλατάκι και του νεοκλασικού κτηρίου με τις τοιχογραφίες του Νικόλαου Γύζη αλλά και το χαρακτηριστικό πράσινο στον περιβάλλοντα χώρο. Όμως στη συνέχεια άργησε να υπάρξει η εκδήλωση του αντίστοιχου ενδιαφέροντος για τη διάσωση και την ανάδειξή του. 

 

 

 


To νεοκλασικό κτήριο «Ν. Γύζης» πριν από τις εργασίες αποκατάστασης και διαμόρφωσης του περιβάλλοντος χώρου.

Μόλις το 1955 έγινε η πρώτη ενέργεια με τον χαρακτηρισμό του περιβάλλοντος χώρου των πέντε στρεμμάτων εντός του οποίου βρίσκεται το Παλατάκι ως κοινόχρηστου χώρου πρασίνου, ενώ τα επόμενα χρόνια μεγάλο μέρος της υπόλοιπης έκτασης οικοπεδοποιήθηκε και οικοδομήθηκε. Ιδιαίτερη ευαισθησία για τη διάσωση του χώρου έδειξαν ο δήμαρχος Δημήτρης Γιαχνής, με πρωτοβουλία του οποίου ο χαρακτηρισμός του ιστορικού τόπου επεκτάθηκε και στην υπόλοιπη έκταση, και εν συνεχεία ο δήμαρχος Δημήτρης Σκαμπάς, ο οποίος προώθησε τη δέσμευση της έκτασης ως κοινόχρηστου χώρου πρασίνου. Στη συνέχεια, επί δημαρχίας Κυριάκου Ντηνιακού, έγινε η απόκτηση του πύργου και του νεοκλασικού, καθώς και η αποκατάσταση και η λειτουργική αξιοποίηση των ιστορικών κτηρίων. Ειδικότερα:
To 1976 ο πύργος Παλατάκι χαρακτηρίστηκε «οίκημα χρήζον ειδικής κρατικής προστασίας» με απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού.

 

 

 

 

 


Για τη διάσωση της έκτασης που καταλαμβάνει σήμερα το νέο δημαρχείο έγινε το 1983 αγώνας του Δήμου και των κατοίκων με κατάληψη του χώρου, διάρκειας 45 ημερών.

To 1979 ο περιβάλλων τον πύργο χώρος κηρύχθηκε «διατηρητέος ιστορικός τόπος». To 1984 έπειτα από αίτημα του Δήμου Χαϊδαρίου πάρθηκε ομόφωνη απόφαση του Νομαρχιακού Συμβουλίου Αττικής για την ανάγκη απόκτησης του χώρου.
To 1985 με την οικονομική συμβολή του EOT και του Υπουργείου Πολιτισμού ο πύργος και ο περιβάλλων χώρος περιήλθαν στην ιδιοκτησία του Δήμου Χαϊδαρίου. Την ίδια χρονιά διαμορφώθηκε και ο περιβάλλων χώρος από τον Δήμο Χαϊδαρίου. Η διαμόρφωση έγινε σύμφωνα με μελέτη του δημοτικού συμβούλου, αρχιτέκτονα Γιάννη Ιγγλέση. To 1987 άρχισαν οι εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης του κτηρίου από τον Δήμο Χαϊδαρίου και το Υπουργείο Πολιτισμού, που ολοκληρώθηκαν το 1993. Παράλληλα το 1993 υλοποιήθηκε η μελέτη εξοπλισμού-επίπλωσης-διακόσμησης του πύργου που είναι έργο του αρχιτέκτονα θεμ. Βαράγκη, και τελικά τον Ιούνιο του 1993 έγιναν τα εγκαίνια του κτηρίου. Σήμερα στο Παλατάκι στεγάζεται η Διοίκηση του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Χαϊδαρίου και παράλληλα χρησιμοποιείται ως εκθεσιακός χώρος και για επίσημες εκδηλώσεις.


Ο αναστηλωμένος νεοκλασικού ρυθμού ξενώνας της έπαυλης Παλατάκι και ο περιβάλλων χώρος (κτήριο «Ν. Γύζη»)


Η είσοδος του κτηρίου (φωτ. Σπ. Παναγιωτόπουλος)